کابل مفتولی
کابل مفتولی نوعی کابل برق با هادی تکرشتهای (Solid) است که استحکام مکانیکی بالا، مقاومت الکتریکی پایین و فرم پذیری محدود دارد. این کابل ها معمولاً در مسیر های ثابت، تابلو برق ها، خطوط توزیع داخلی و تأسیسات صنعتی استفاده می شوند. ساختار ساده، افت ولتاژ پایین و قابلیت تحمل جریان پایدار از مهم ترین ویژگی های کابل مفتولی است.
تفاوت کابل مفتولی و کابل افشان
ساختار هادی
اولین و مهم ترین تفاوت آن ها در ساختار هادی آن هاست. کابل های مفتولی، دارای رشته مسی یکپارچه هستند؛ در حالی که کابل های افشان از مجموعه ای از رشته های نازک مسی تشکیل شده اند.
انعطاف پذیری
دومین فاکتور مهم تفاوت های میان آن ها میزان انعطاف پذیری آن ها میباشد. کابل های مفتولی انعطاف پذیری کمی دارند و همین باعث میشود آن ها برای نصب در مسیر های ثابت مناسب تر باشند. این در حالی است که کابل های افشان انعطاف پذیری بسیار بیشتری دارند و برای مسیر های پیچیده بسیار مناسب ترند.
کاربرد
سومین تفاوت تعیین کننده میان این دو، کاربرد آن هاست. جنس این دو نوع کابل باعث میشود که کابل های مفتولی در تابلو برق، سیم کشی داخلی ثابت و مدار های قدرت استفاده شوند و کابل های افشان در سیم کشی ساختمان، اتصالات قابل حرکت و کابل های سبک استفاده شوند.
تحمل جریان
عامل مهم بعدی تحمل جریان است. در سطح مقطع یکسان، کابل مفتولی معمولاً جریان بیشتری را بدون افزایش دما تحمل می کند.
قیمت
اخرین فاکتور مهم تفاوت بین این دو نوع کابل قیمت آن ها میباشد. کابل مفتولی به دلیل ساختار ساده، قیمت پایین تری نسبت به کابل افشان دارد.
انواع کابل مفتولی
کابلهای مفتولی بر اساس نوع روکش، سطح مقطع و نوع کاربرد در چند گروه اصلی دستهبندی میشوند:
- کابل مفتولی تکرشته: مناسب سیمکشی ثابت و تابلو برق.
- کابل مفتولی NYM: کابل چندرشته با عایق PVC و روکش PVC که در ادامه توضیح داده میشود.
- کابل مفتولی کولری: مخصوص کولرهای آبی و تجهیزات سرمایشی.
- کابل مفتولی ارت: برای اتصال سیستم ارتینگ.
- کابل مفتولی صنعتی: با تحمل دمای بالاتر و مقاومت بیشتر در برابر رطوبت و مواد شیمیایی.
- کابل مفتولی مخابراتی یا کنترل: نسخههای تکرشتهای مخصوص سیستمهای فرمان.
کابل مفتولی NYM
کابل NYM یک کابل چند رشته ای با هادی های مفتولی یا نیمه مفتولی است که دارای دو لایه عایق PVC میباشد. این لایه ها مقاومت کابل را در برابر رطوبت، حرارت، ضربه و شرایط محیطی را افزایش می دهند. از ویژگی های آن میتوان به:
- مناسب نصب ثابت در محیط های خشک و مرطوب
- سطح ایمنی بالا در برابر حریق
- دوام طولانی در پروژه های ساختمانی
اشاره کرد. این کابل به دلیل دارا بودن این ویژگی ها در مکان ها و موقعیت های زیر استفاده میشود:
- برق کشی داخلی ساختمان
- نصب در دیوار، لوله، داکت یا روی سینی کابل
- پروژه های صنعتی سبک
- سیستم های روشنایی و پریز ها
کابل مفتولی کولری
کابل کولری نوعی کابل مفتولی است که معمولاً سه یا چهار رشته مفتولی با روکش PVC دارد و ویژگی مهم این کابل تحمل در برابر دما و رطوبت و پایداری آن در طولانی مدت است و به همین دلایل برای محیط های مرطوب و گرم بسیار مناسب است. از این رو در کولر های آبی، پمپ ها، ترموستات ها و موتور های کوچک مورد استفاده قرار می گیرد.
از کاربرد های اصلی آن میتوان به:
- برق اصلی کولر
- اتصالات موتور، پمپ و کلید کولری
- مسیر های ثابت با ارتعاش کم
- کنترل دور موتور کولر
اشاره کرد.
سایز بندی کابل مفتولی
کابل های مفتولی معمولاً در سطح مقطع های استاندارد زیر تولید میشوند:
- ۱×۱
- ۱×۱.۵
- ۱×۲.۵
- ۱×۴
- ۱×۶
- ۱×۱۰
- ۱×۱۶
- ۱×۲۵
- ۱×۳۵
- ۱×۵۰ و بالا تر در مدلهای قدرت
انتخاب سایز کابل مفتولی
انتخاب سایز مناسب کابل مفتولی یکی از مهم ترین مراحل در طراحی و اجرای سیستم های برق است. سایز کابل باید طوری انتخاب شود که جریان مصرفی مدار را بدون داغ شدن عبور دهد، افت ولتاژ در حد مجاز باقی بماند و با نوع نصب و تجهیزات حفاظتی هماهنگ باشد.
عوامل تعیین کننده سایز کابل مفتولی
- جریان مصرفی: بیشینه جریانی که کابل باید تحمل کند، اساس تعیین سایز است.
- طول مسیر کابل: مسیر طولانی باعث افزایش مقاومت و افت ولتاژ می شود، بنابراین ممکن است نیاز به کابل ضخیم تر باشد.
- نوع مصرف و تجهیزات حفاظتی: کابل باید با فیوز یا کلید مینیاتوری هماهنگ باشد تا سیستم ایمنی حفظ شود.
- محیط نصب و ولتاژ: کابل های نصب شده در محیط های گرم یا توکار ظرفیت جریان کمتری دارند و ممکن است سایز بزرگ تر نیاز باشد.
جریان دهی تقریبی کابل های مفتولی AC تک فاز
انتخاب کابل مناسب برای هر مصرفکننده برق اهمیت زیادی دارد تا هم از نظر ایمنی و هم از نظر عملکرد سیستم مطمئن باشیم. لیست زیر جریان دهی تقریبی کابل های مفتولی AC تکفاز را بر اساس سایز هادی نشان میدهد. این مقادیر به شما کمک میکنند تا هنگام طراحی و نصب کابل ها، جریان مصرفی تجهیزات خود را با ظرفیت کابل هماهنگ کنید و از خطرات احتمالی ناشی از گرمای بیش از حد و افت ولتاژ جلوگیری نمایید.
- 1.5 میلیمتر مربع: حدود ۱۰ آمپر
- 2.5 میلیمتر مربع: حدود ۱۵–۲۰ آمپر
- 4 میلیمتر مربع: حدود ۲۵–۳۰ آمپر
- 6 میلیمتر مربع: حدود ۳۲–۴۰ آمپر
- 10 میلیمتر مربع: حدود ۵۵ آمپر
این مقادیر تقریبی هستند و بسته به شرایط نصب (روکار، توی لوله یا دفنی) و دمای محیط می توانند تغییر کنند.
نحوه انتخاب کابل مفتولی مناسب
برای انتخاب دقیق، این شاخص ها را بررسی کنید:
- جریان مصرفی تجهیزات: اول جریان کل مدار را حساب کنید و سپس کابل را طبق جدول جریان دهی انتخاب کنید.
- طول مسیر: مسیر های طولانی باعث افت ولتاژ می شوند؛ در این حالت معمولاً یک سطح مقطع بالاتر انتخاب می شود.
- شرایط نصب: در لوله، گرمایش بیشتر است پس نیاز به سطح مقطع بالاتر دارید. روی سینی، تهویه مناسبتر است و سطح مقطع واقعی کافیست. در فضای باز، نیاز به کابل با روکش مقاومتر مانند NYM یا دو روکش دارید.
- برند و استاندارد: بهتر است کابل با استانداردهای ISIRI 607 ،VDE ،IEC 60227 انتخاب شود.
نحوه تشخیص کابل مفتولی استاندارد از تقلبی
برای جلوگیری از خرید کابل بی کیفیت، به نکات زیر توجه کنید:
- وزن کابل: کابل استاندارد وزن بیشتری دارد چون مقدار مس مطابق استاندارد است. کابل تقلبی معمولاً سبک تر است.
- ضخامت عایق: عایق نازک نشانه استفاده از PVC بی کیفیت یا استاندارد نبودن تولید است.
- چاپ روی روکش: روی کابلهای معتبر مشخصات کامل درج میشود (سایز – ولتاژ – استاندارد – نام برند – تاریخ تولید).
- یکپارچگی هادی: هادی مفتولی باید کاملاً صاف، بدون بریدگی، و بدون لکه های اکسید باشد.
- تست خم شدن: کابل تقلبی در خم های کوچک ترک می خورد یا عایق آن پوسته می شود.
- خرید از فروشگاه معتبر: مهم ترین عامل در جلوگیری از تقلبی بودن.
کاربرد های کابل مفتولی در ساختمان
کابل مفتولی به دلیل استحکام هادی و فرم پایدار، برای سیم کشی ثابت در ساختمان ها ایده آل است. این کابل ها هم در نصب توکار داخل دیوار و لوله ها و هم در نصب روکار روی سینی یا کانال، عملکرد قابل اعتماد دارند و مناسب مسیر های ثابت هستند.
کابل مفتولی مناسب برای تابلو برق
کابل های تک رشته و صنعتی مفتولی به دلیل جریان دهی پایدار و مقاومت بالا، انتخاب اول برای سیم کشی تابلو های برق و مدار های قدرت هستند. این کابل ها می توانند به طور طولانی بدون افت کیفیت و در دمای غیر مجاز، جریان را منتقل کنند.
رنگ بندی کابل مفتولی و کاربرد هر رنگ
برای افزایش ایمنی و سهولت در نصب و نگهداری، کابل های مفتولی طبق استاندارد مشخص رنگ بندی می شوند. این استاندارد کمک می کند تا هادی های فاز، نول و ارت به راحتی شناسایی شوند و خطر اتصال اشتباه کاهش یابد. رعایت این استاندارد هم در سیم کشی توکار و هم در بیشتر سیم کشی های روکار ساختمان ها ضروری است. رنگ های مختلف کابل مفتولی به تشخیص عملکرد ها کمک بسیاری میکنند:
- قرمز یا قهوهای: فاز
- آبی: نول
- زرد-سبز: ارت
این استاندارد رنگی باعث نصب سریع و ایمن در سیستم های برق ساختمان میشود.
کابل مفتولی در چه دمایی قابل استفاده است؟
هنگام انتخاب کابل مفتولی، توجه به شرایط محیطی و دمای محل نصب اهمیت زیادی دارد. هر نوع کابل محدوده دمایی خاص خود را دارد و نصب کابل در دمای خارج از محدوده استاندارد می تواند عمر کابل را کاهش داده و ایمنی سیستم برق را به خطر بیندازد. نوع کابل و محیط نصب، تعیین کننده محدوده دمایی مجاز است:
کابل مفتولی با عایق PVC معمولی (NYA / H07V-U)
- دمای کارکرد مجاز: 5- تا 70+ درجه سانتی گراد
- کاربرد: سیم کشی توکار ساختمان، تابلو برق های معمولی
- رایج ترین نوع در برق کشی ساختمانی
کابل مفتولی با عایق PVC تقویت شده (NYM)
- دمای کارکرد مجاز: 30- تا 70+ درجه سانتی گراد
- مقاوم تر در برابر رطوبت و ضربه
- مناسب نصب در دیوار، کف، محیط مرطوب و کانال ها
کابل مفتولی با عایق XLPE (صنعتی و فشار متوسط)
- دمای کارکرد دائم: تا +۹۰ درجه سانتی گراد
- دمای لحظه ای در اتصال کوتاه: تا ۲۵۰ درجه سانتی گراد
- کاربرد: تابلو برق صنعتی، موتور خانه، خطوط اصلی
کابل مفتولی نسوز (سیلیکونی یا مقاوم در برابر حریق)
- دمای کارکرد: تا ۱۸۰ یا حتی ۳۰۰ درجه سانتی گراد
- کاربرد: سیستم های اعلام حریق، کوره ها، مراکز حساس
کابل مفتولی مخصوص کولر و فضای باز
- مقاوم در برابر گرما، رطوبت و نور خورشید (UV)
- دمای مجاز: معمولاً تا ۷۵ یا ۹۰ درجه سانتی گراد
انتخاب کابل مناسب بر اساس دما، دوام و ایمنی مدار را تضمین میکند.
لیست قیمت روز کابل مفتولی و عوامل موثر
قیمت کابل مفتولی تحت تاثیر سطح مقطع هادی، نوع روکش، کیفیت مواد اولیه، برند و شرایط بازار متغیر است. برای خرید دقیق و بودجه بندی مناسب، می توانید همیشه قیمت های وبسایت
سیکاتک را بررسی کنید.
بهترین برند های کابل مفتولی
در بازار ایران، چندین برند معتبر در زمینه تولید کابل مفتولی فعالیت می کنند که محصولات آن ها مطابق با استانداردهای ملی و بین المللی عرضه می شود و از نظر کیفیت هادی، ضخامت عایق و یکنواختی تولید، مورد تأیید بازار برق کشور هستند. از جمله شناخته شده ترین این برند ها می توان به
پرتو الکتریک،
افشار نژاد خراسان،
ایکوتک،
خوزستان،
لینکو و
نور زنجان اشاره کرد. این شرکت ها با بهره گیری از مس با خلوص بالا، رعایت دقیق استانداردهای ISIRI و IEC و کنترل کیفی مستمر، کابل هایی با دوام، ایمن و مناسب برای مصارف ساختمانی، صنعتی و تابلو برق تولید می کنند.
ویژگی های کابل مفتولی استاندارد
انتخاب کابل مفتولی استاندارد نقش مستقیمی در ایمنی، طول عمر سیستم برق و جلوگیری از خطراتی مانند داغ شدن، اتصال کوتاه و آتش سوزی دارد. کابل های استاندارد بر اساس مشخصات فنی مشخصی تولید می شوند و از نظر کیفیت هادی، عایق و دوام، قابل اعتماد هستند. آگاهی از ویژگی های یک کابل مفتولی استاندارد کمک می کند تا در زمان خرید، محصول مطمئن و ایمنی انتخاب شود. این ویژگی ها شامل نکات زیر می شوند:
- هادی مسی یکپارچه و صاف
- ضخامت کافی عایق برای ایمنی و دوام
- چاپ کامل مشخصات روی روکش (سایز، ولتاژ، استاندارد، برند، تاریخ تولید)
- مقاومت مناسب در برابر خم شدن، ضربه و شرایط محیطی
نکات مهم خرید کابل مفتولی استاندارد
با توجه به تنوع زیاد کابل مفتولی در بازار، همه محصولات الزاماً کیفیت یکسانی ندارند و برخی نمونه های بی کیفیت می توانند در کوتاه مدت موجب بروز مشکلات جدی در سیستم برق ساختمان شوند. به همین دلیل، توجه به چند نکته کلیدی در زمان خرید کابل مفتولی استاندارد، باعث افزایش ایمنی، کاهش هزینه های تعمیرات و اطمینان از عملکرد صحیح سیم کشی می شود. با توجه به این مسائل، دقت به نکات زیر اهمیت بسزایی دارد:
- بررسی وزن و ضخامت کابل برای اطمینان از کیفیت مس
- انتخاب کابل با استاندارد های معتبر (ISIRI، IEC، VDE)
- خرید از فروشگاه های معتبر همانند سیکاتک
- دقت به چاپ مشخصات و یکپارچگی هادی